Herbruikbare verpakkingen zijn in heel Nederland in opkomst. Van bekers tot boxen en van flessen tot koffieverpakkingen. Op papier klinkt dat hergebruik altijd duurzaam. Maar niet elk herbruikbaar systeem is automatisch ook een goede keuze.
Bij koffie is de keuze voor materiaal nog extra moeilijk, omdat naast duurzaamheid ook versheid, hygiëne en smaak belangrijk zijn. In deze blog legt onze Impact Manager Thijs uit waarom We Wonder Company kiest voor blikken van gerecycled staal.
1. Hergebruik: Meer dan materiaal
De milieu-impact van een herbruikbare verpakking hangt vooral af van het systeem eromheen: Hoe vaak de verpakking wordt hergebruikt, hoe de logistiek voor het retourneren is ingericht en hoe de verpakkingen worden schoongemaakt. Onderzoek laat zien dat hergebruik eigenlijk alleen milieuwinst oplevert als verpakkingen vaak genoeg gebruikt worden (Reloop / Zero Waste Europe, 2021).
Daar komt bij dat voedselveiligheid een randvoorwaarde is. Een herbruikbaar systeem moet ook aantoonbaar hygiënisch zijn. Zeker bij een product als koffie, waarbij de smaak en kwaliteit afhankelijk zijn van schone, stevige verpakkingen.
2. Plastic: Niet altijd de beste keuze
Wetenschappelijke studies laten zien dat (herbruikbaar) plastic specifieke uitdagingen kent: Plastic kan verouderen, beschadigingen oplopen en is gevoeliger voor de vorming van biofilm. Dat zijn hardnekkige micro-organismen die moeilijk te verwijderen zijn bij herhaald gebruik (Licciardello, 2024). Daarnaast kan plastic onder bepaalde omstandigheden stoffen opnemen en later weer afgeven, wat bij voedselverpakkingen een extra probleem is (Geueke et al., 2024).
3. Wat maakt gerecycled staal zo geschikt voor koffie?
Staal heeft een aantal eigenschappen die goed aansluiten bij de eisen die wij stellen:
- Het is oneindig recyclebaar.
- Het is sterk en vormvast, ook na tientallen keren reinigen.
- Het neemt geen geur of smaak op.
- Het vormt een sterke barrière tegen zuurstof en licht, waardoor koffie langer vers blijft.
Dit alles maakt staal goed geschikt voor hergebruiksystemen zoals die van ons, specifiek voor koffie. Onze blikken zijn daarnaast nog gemaakt van gerecycled staal, om zo de milieu impact nog verder te verlagen. En het mooiste: Hoe vaker onze klanten ze gebruiken, hoe lager die impact wordt!
4. De one-way-valve
Na het branden blijft verse koffie nog CO₂ afgeven. Als dat niet kan ontsnappen, kan een verpakking door de druk vervormen of zelfs beschadigd raken. Het Wonder Beans blik heeft daarom een zogenaamde one-way valve: Een slim systeem dat gas laat ontsnappen, maar voorkomt dat zuurstof naar binnen kan.
5. Hergebruik organiseren
Hergebruik werkt in de praktijk alleen als het professioneel wordt georganiseerd. Daarom werkt We Wonder Company met een wasstraat waarin herbruikbare blikken (biologisch) worden gereinigd. Nadat ze zijn schoongemaakt worden de blikken op een geautomatiseerde lijn weer gevuld, waarbij de zuurstof in het blik tot een minimum wordt beperkt. Dit soort gecontroleerde processen zijn in de praktijk eenvoudiger te realiseren met staal dan met herbruikbaar plastic (Nahar et al., 2023; Licciardello, 2024).
6. Niet anti-plastic, wel systeemgericht
De keuze voor staal is geen principiële keuze tegen plastic. Er zijn efficiënte toepassingen van (mono)plastic, zoals bijvoorbeeld in onze eigen koffiezakken. Onze blikken zijn namelijk alleen beschikbaar voor onze zakelijke klanten, waar we het brengen en ophalen goed kunnen organiseren.
Conclusie: hergebruik werkt alleen als het systeem klopt
We Wonder Company kiest dus voor herbruikbare blikken van gerecycled staal omdat ze de goede balans bieden tussen duurzaamheid, voedselveiligheid en (koffie)kwaliteit. In combinatie met een georganiseerd reinigings- en vulproces ontstaat een systeem dat niet alleen duurzaam klinkt, maar ook aantoonbaar zo werkt. Net als bij koffiecapsules geldt hier: De beste keuze is niet het materiaal met het mooiste verhaal, maar het systeem dat aantoonbaar het beste presteert.